Ánh sáng ngoài trời thay đổi liên tục nên quay phim cần phương án kiểm soát sáng.
Vì sao quay ngoài trời dễ bị cháy sáng
Cháy sáng xảy ra khi vùng sáng trong khung hình vượt quá khả năng ghi nhận của máy quay, khiến chi tiết biến mất thành mảng trắng. Ngoài trời, ánh nắng trực tiếp, mặt nước, tường trắng và trang phục sáng màu đều tạo ra vùng sáng mạnh. Trong khi đó vùng tối như bóng râm và trong nhà lại cần nhiều sáng hơn. Khoảng chênh sáng giữa hai vùng quá lớn là nguyên nhân chính khiến quay phim ngoài trời khó hơn trong nhà.
Cháy sáng khác với ảnh sáng tổng thể. Một khung hình có thể nhìn chung vừa sáng nhưng vẫn cháy ở vùng trời hoặc vùng áo trắng. Vì vậy kiểm soát cháy sáng là kiểm soát từng vùng sáng, không chỉ chỉnh độ sáng chung.
Các kỹ thuật xử lý cháy sáng ngoài trời
- Đo sáng theo vùng quan trọng: đo sáng vào gương mặt nhân vật thay vì đo sáng toàn khung hình.
- Dùng kính lọc phân cực và lọc ND: kính phân cực giảm chói từ mặt nước và kính, lọc ND giảm lượng sáng vào ống kính để mở khẩu lớn dưới nắng.
- Chọn giờ quay: sáng sớm và chiều muộn có ánh sáng mềm hơn buổi trưa, giảm chênh sáng mạnh.
- Tìm bóng râm mở: bóng cây hoặc mái che có ánh sáng phản xạ đều, tránh bóng gắt loang lổ.
- Dùng tấm phản sáng và đèn bổ sáng: hắt sáng vào vùng tối để thu hẹp chênh sáng giữa sáng và tối.
- Quay ở định dạng có dải nhạy sáng rộng và xử lý hậu kỳ: giữ lại chi tiết vùng sáng để kéo lại khi dựng phim.
Sai lầm thường gặp khi xử lý sáng ngoài trời
- Chỉ nhìn màn hình máy quay dưới nắng mà không dùng biểu đồ sáng để kiểm tra vùng cháy.
- Để chế độ tự động hoàn toàn khiến máy quay thay đổi phơi sáng liên tục theo khung hình.
- Quay ngược sáng mà không có đèn bổ sáng, gương mặt nhân vật tối đen.
- Không thử phơi sáng trước giờ quay chính thức, đến lúc quay mới phát hiện cháy.
- Dựa hoàn toàn vào hậu kỳ để cứu vùng cháy, trong khi vùng cháy đã mất chi tiết không cứu được.
Quy trình kiểm soát sáng trước và trong buổi quay
- Khảo sát địa điểm vào đúng khung giờ quay để biết hướng nắng và vùng sáng mạnh.
- Thử phơi sáng với nhân vật thật và trang phục thật, kiểm tra biểu đồ sáng.
- Chuẩn bị kính lọc, tấm phản sáng và đèn bổ sáng theo kết quả khảo sát.
- Trong buổi quay, kiểm tra lại phơi sáng mỗi khi đổi góc hoặc khi nắng thay đổi.
- Ghi chú các cảnh quay khó sáng để xử lý ưu tiên khi dựng phim.
Câu hỏi thường gặp
Có nên quay ngoài trời vào buổi trưa không? Nên tránh nếu được, vì nắng trưa gắt và bóng cứng. Nếu bắt buộc quay trưa, cần tìm bóng râm mở và dùng đèn bổ sáng.
Vùng cháy nhẹ có cứu được khi dựng phim không? Vùng cháy nhẹ có thể kéo lại một phần nếu quay ở định dạng dải nhạy sáng rộng, nhưng vùng cháy hoàn toàn thì không còn chi tiết để cứu.
Để quay phim sự kiện ngoài trời với ánh sáng ổn định, hãy trao đổi với studio để khảo sát địa điểm và lên phương án ánh sáng. Xem thêm dịch vụ quay phim chụp ảnh và bài quy trình sản xuất phim sự kiện (Event Film) chuyên nghiệp từ A-Z.
